Jajka – podstawowy składnik każdego wielkanocnego stołu. Jeszcze niedawno uważane za nie do końca zdrowe (głównie z powodu zawartego w nich cholesterolu) dziś zaś wreszcie doceniane za substancje odżywcze, szczególnie zaś – białko pełnowartościowe. Mało  kto jednak zdaje sobie sprawę, że w jajkach także mogą znaleźć się metale ciężkie. Z okazji nadchodzących świąt postanowiliśmy przebadać kilka rodzai jajek i sprawdzić, czy znajdziemy w nich coś ciekawego.

SKĄD W JAJKU METALE?

Pierwsze pytanie, które nasuwa się na myśl, to oczywiście pytanie o pochodzenie metali w składzie jajka. Wbrew pozorom, nie ma w tym nic dziwnego: wystarczy, że jajka pochodzą od kur, które swobodnie chodzą po podwórkach znajdujących się blisko drogi. Na obecność metali w składzie bardziej narażone są jajka od kur trzymanych na wybiegach, niż te pochodzące z chowu ściółkowego czy klatkowego (chociaż w opinii publicznej to właśnie te drugie uważane są za mniej zdrowe i mniej smaczne).

HNCK4809-1300x867

 

Dlaczego właśnie kury wolno chodzące produkują jajka z większą ilością metali ciężkich?

Ponieważ chodząc blisko drogi, czy pasąc się blisko fabryk czy zakładów produkcyjnych, narażone są na jedzenie roślin, które często są zanieczyszczone przez związki metali ciężkich – te z kolei biorą się w roślinach z gleby, w której akumuluje się np. ołów. To wystarczy, żeby jajka i mięso takich kur wykazywały zwiększoną wartość metali ciężkich w swoim składzie.

WYNIKI BADAŃ

Na potrzeby badań użyliśmy trzech rodzajów jajek – pierwsze pochodzą z dużego, znanego dyskontu (chów ściółkowy), drugie – z Podkarpacia, a trzecie z województwa opolskiego.

Wyniki nie są zaskakujące – w składzie jaj pochodzących od kur pasących się wolno, znaleźliśmy podwyższoną zawartość metali ciężkich.

W jajkach z Podkarpacia wykryliśmy zwiększoną zawartość cyny i jodu. Pierwiastki te występują jednak w wartościach, które nie sprawiają zagrożenia dla naszego zdrowia.

Czerwonym kolorem zaznaczone jest widmo jajka, zielonym -kwasu, będącego odniesieniem (próba ślepa

Podkarpackie jajka miały też śladowe ilości wolframu i ołowiu. Zawartość ołowiu była nieznacznie podniesiona w stosunku do tła.

Jak wiemy, ołów jest trujący, a skutki zatrucia tym metalem zazwyczaj występują dopiero po skumulowaniu w organizmie jego większej ilości. Ołów na drogach i w glebie w pobliżu dróg znalazł się tam za sprawą spalin. Obecnie stosuje się benzyny bezołowiowe, jednak ołów skumulowany w przeszłości w glebie, przez długi czas będzie w niej jeszcze występował.

jajo z podkarpacia 20s i kwas Pb

Czerwonym kolorem zaznaczone jest widmo jajka, zielonym -kwasu, będącego odniesieniem (próba ślepa)

Na szczęście ilość wolframu i ołowiu w jajkach z Podkarpacia jest ilością, która nie powinna wpływać na zdrowie i samopoczucie człowieka. Wszystkie wartości mieszczą się w normach – nie ma więc powodu do nadmiernego strachu przed ołowiem, o ile nie planujemy w czasie Wielkanocy spożycia niesamowitej ilości jaj.

W jajach z województwa opolskiego znaleźliśmy także podwyższoną ilość jodu oraz ołowiu i talu. Tak jak w przypadku jajek z Podkarpacia, spowodowane jest to wolnym wybiegiem kury i, prawdopodobnie, bliską obecnością drogi, gdzie gleba zawiera odłożony ołów.

Co ciekawe, w jajkach ściółkowych z dyskontu nie znaleźliśmy podwyższonej wartości tych pierwiastków – co potwierdza przypuszczenia, że zawartość metali ciężkich w jajach spowodowana jest miejscem, w którym chodzi i je kura.

PORÓWNANIE JAJ

Największa ilość cyny znajduje się w jajkach z pochodzących z Podkarpacia, natomiast największą ilość jodu znaleźliśmy w jajach z dyskontu. Jajka zaznaczone kolorem czerwonym pochodzą ze dyskontu, kolor zielony to jajka z Podkarpacia, a niebieski – jajka z województwa opolskiego.

jajo lidl czerw podkarp zielony zielononozki niebieski 20s I

Należy pamiętać, że cyna nie jest bardzo toksyczna. Nie jest też, jak to w przypadku innych metali bywa, zatrzymywana w organizmie człowieka – dzięki czemu nie wpływa na jego zdrowie. Oczywiście, w przypadku nadmiernego spożywania cyny możliwe są skutki uboczne (jak np. zmiany w układzie nerwowym), ale musielibyśmy spożyć naprawdę duże ilości tego pierwiastka, żeby wpłynął on na nasze zdrowie. Podobnie sprawa ma się z jodem – nie powinien on w żaden sposób wpływać na nasz stan zdrowia oraz samopoczucie.

Jeżeli chodzi o zawartość ołowiu – najwięcej tego metalu znajduje się w jajkach od kury z województwa opolskiego, najmniej zaś w jajkach z dyskontu.Te ostatnie nie posiadają też w swoim składzie talu. Większa zawartość ołowiu w jajkach z woj. opolskiego sugeruje, że tamte kury najprawdopodobniej pasły się blisko drogi.

jajo lidl czerw podkarp zielony zielononozki niebieski 20s Pb

Z kolei w jajkach z Podkarpacia znalazło się najwięcej wolframu oraz pojawiła się minimalna zawartość renu.  Najmniej wolframu miały jajka z województwa opolskiego.

jajo lidl czerw podkarp zielony zielononozki niebieski 20s W

W żadnym z jajek nie zaobserwowano rtęci.

METALE CIĘŻKIE W JAJKACH

Obecność metali ciężkich w jajkach jest głównie spowodowana sposobem ich karmienia oraz ich hodowli. Jak widać, jajka pochodzące z hodowli ściółkowej mają w swoim składzie najmniejszą ilość tych pierwiastków, natomiast jaja kur chodzących wolno – większą. Należy jednak pamiętać, że ilości tych metali nie są zagrożeniem dla naszego zdrowia i nie powinny spowodować w żaden sposób przedawkowania czy zatrucia – nie ma więc powodów do nadmiernego niepokoju.